در نه روز اول مهر ۱۴۰۵، قیمت تومانی بیت‌کوین ۱۰٫۸ درصد بالا رفت. کسی که آن را نگه داشته بود، روی کاغذ سود کرده است.
اما همان بیت‌کوین در همان نه روز، بر حسب دلار ۰٫۶ درصد ارزان‌تر شد.
هر دو عدد درست‌اند. اینکه کدام را «بازدهی» بدانید، به این بستگی دارد که با چه واحدی حساب می‌کنید. در این گزارش این تفکیک را برای شش رمزارز انجام می‌دهیم.
جدول کامل
نرخ دلار در این بازه از ۲۳۲٬۲۰۰ به ۲۵۸٬۸۰۰ تومان رسید؛ ۱۱٫۵ درصد رشد.
| رمزارز | تغییر تومانی | قیمت دلاری ۱ مهر | قیمت دلاری ۹ مهر | تغییر دلاری |
|---|---|---|---|---|
| بیت‌کوین | ۱۰٫۸٪ + | ۸۴٬۰۳۵ | ۸۳٬۵۳۴ | ۰٫۶٪ − |
| اتریوم | ۱۲٫۴٪ + | ۲٬۶۶۵ | ۲٬۶۸۷ | ۰٫۸٪ + |
| سولانا | ۱۴٫۸٪ + | ۱۱۳٫۹۷ | ۱۱۷٫۳۶ | ۳٫۰٪ + |
| ریپل | ۱۱٫۴٪ + | ۱٫۴۹ | ۱٫۴۸ | ۰٫۱٪ − |
| دوج‌کوین | ۱۴٫۳٪ + | ۰٫۰۹۱۹ | ۰٫۰۹۴۲ | ۲٫۵٪ + |
| ترون | ۸٫۷٪ + | ۰٫۳۳۹۰ | ۰٫۳۳۰۶ | ۲٫۵٪ − |
ستون دوم و ستون آخر را کنار هم بگذارید: رشد تومانی همه دورقمی یا نزدیک به آن است، در حالی که تغییر دلاری بین ۲٫۵٪− تا ۳٪+ در نوسان است.
تقریباً تمام آن رشد تومانی، تضعیف تومان بوده است، نه رشد رمزارز.
این محاسبه چطور انجام شد
ساده است: قیمت تومانی هر رمزارز را بر نرخ تومانی دلار همان روز تقسیم کردیم.
برای بیت‌کوین در ۱ مهر:
۱۹٬۵۱۲٬۹۶۳٬۱۳۰ ÷ ۲۳۲٬۲۰۰ = حدود ۸۴٬۰۳۵ دلار
و در ۹ مهر:
۲۱٬۶۱۸٬۵۲۱٬۹۶۰ ÷ ۲۵۸٬۸۰۰ = حدود ۸۳٬۵۳۴ دلار
همین دو خط حساب، رشد ۱۰٫۸ درصدی تومانی را به افت ۰٫۶ درصدی دلاری تبدیل می‌کند.
کدام عدد «درست» است؟
هیچ‌کدام درست‌تر از دیگری نیست؛ به سؤال شما بستگی دارد.
اگر هزینه‌هایتان تومانی است — که برای بیشتر ما همین‌طور است — عدد تومانی بازدهی واقعی شماست. قدرت خریدتان در ایران واقعاً بیشتر شده.
اگر می‌خواهید بدانید انتخاب خودِ دارایی درست بوده یا نه، باید دلاری نگاه کنید. چون در این بازه، کسی که به‌جای بیت‌کوین صرفاً دلار یا تتر نگه داشته بود، تقریباً همان نتیجه را می‌گرفت — بدون پذیرفتن نوسان بیت‌کوین.
این نکته‌ی اصلی گزارش است: در این نه روز، ریسک اضافی رمزارز پاداشی نداشت. بازدهی از جای دیگری آمد.
تفاوت‌ها کجا معنادار شد؟
ستون دلاری یک چیز دیگر هم نشان می‌دهد: در حالی که بیت‌کوین و ریپل تقریباً ثابت بودند، سولانا ۳ درصد و دوج‌کوین ۲٫۵ درصد بالا رفتند و ترون ۲٫۵ درصد افت کرد.
این اختلاف‌ها — نه رشد تومانی مشترک — همان چیزی است که واقعاً عملکرد هر دارایی را نشان می‌دهد. برای مقایسه‌ی رمزارزها با هم، ستون دلاری ستون درستی است.
فاصله‌ی تتر با دلار
تتر در این بازه کمی زیر نرخ دلار معامله شد: در ۱ مهر ۰٫۵۸ درصد و در ۹ مهر ۰٫۴۸ درصد پایین‌تر.
این فاصله‌ی کوچک همیشه وجود دارد و جهتش ثابت نیست، چون تتر و اسکناس دلار دو بازار با عرضه و تقاضای متفاوت‌اند.
چرا بازار جهانی رمزارز آرام بود
عواملی که در گزارش‌های خارجی برای این دوره مطرح شده:
- انتظارات درباره‌ی نرخ بهره. جلسه‌ی پیش روی فدرال رزرو و احتمال نزدیک به پنجاه‌درصدی تغییر نرخ، بازار را محتاط نگه داشته است.
- کند شدن ورود پول به صندوق‌های قابل معامله‌ی بیت‌کوین پس از یک دوره‌ی پرحجم.
- بالا رفتن بازدهی اوراق، که روی دارایی‌های پرریسک هم فشار می‌گذارد.
این‌ها عوامل بازار جهانی‌اند و در ستون دلاری جدول بالا دیده می‌شوند، نه در ستون تومانی.
چطور بازدهی واقعی خودتان را حساب کنید
۱. قیمت تومانی دارایی را در روز خرید بر نرخ دلار همان روز تقسیم کنید. ۲. همین کار را برای امروز انجام دهید. ۳. دو عدد را مقایسه کنید.
نتیجه نشان می‌دهد انتخاب دارایی چقدر کمک کرده و چقدرش صرفاً تغییر نرخ دلار بوده است. صفحه‌ی تاریخچه‌ی هر دارایی عددهای روزانه را دارد.
همین حساب برای طلا هم برقرار است
این تفکیک مخصوص رمزارز نیست. هر دارایی که قیمت جهانی دارد، در بازار ایران دو مؤلفه دارد: قیمت جهانی‌اش و نرخ دلار.
در همین نه روز، انس جهانی طلا ۴٫۵ درصد افت کرد ولی قیمت تومانی طلای ۱۸ عیار ۶٫۹ درصد بالا رفت. الگو همان است: مؤلفه‌ی جهانی منفی، مؤلفه‌ی ارزی مثبت و بزرگ‌تر.
تفاوت رمزارز با طلا در این بازه، اندازه‌ی مؤلفه‌ی جهانی بود. طلا در بازار جهانی افت محسوسی داشت و بیت‌کوین تقریباً ثابت ماند. به همین دلیل رشد تومانی بیت‌کوین (۱۰٫۸ درصد) به رشد دلار (۱۱٫۵ درصد) نزدیک‌تر بود تا رشد طلا (۶٫۹ درصد).
اشتباه‌های رایج
- تصور اینکه رشد تومانی یعنی دارایی قوی عمل کرده. در این بازه عمدتاً یعنی تومان ضعیف شده.
- مقایسه‌ی رمزارزها با هم بر اساس درصد رشد تومانی. چون عامل مشترک در همه هست، این مقایسه گمراه‌کننده است.
- نادیده گرفتن نوسان. بیت‌کوین همان بازدهی تومانی دلار را داد، ولی با ریسک بسیار بیشتر.
- تعمیم نه روز به یک روند.
سؤال‌های پرتکرار
قیمت بیت‌کوین امروز چند است؟ نرخ لحظه‌ای در صفحه‌ی بیت‌کوین در دسترس است. در ۹ مهر ۱۴۰۵ حدود ۲۱٫۶ میلیارد تومان، معادل حدود ۸۳٬۵۳۴ دلار بود.
چرا قیمت تومانی بیت‌کوین بالا رفت ولی قیمت دلاری‌اش پایین آمد؟ چون نرخ دلار در بازار آزاد ایران ۱۱٫۵ درصد رشد کرد و این رشد از افت کوچک دلاری بیت‌کوین بزرگ‌تر بود.
پس خرید بیت‌کوین بهتر بود یا دلار؟ در این بازه‌ی نه روزه نتیجه‌ی تقریباً یکسانی داشتند، با این تفاوت که بیت‌کوین نوسان بیشتری دارد. نبضینا توصیه‌ی سرمایه‌گذاری نمی‌کند.
چطور قیمت دلاری یک رمزارز را حساب کنم؟ قیمت تومانی آن را بر نرخ تومانی دلار همان روز تقسیم کنید.
چرا قیمت تتر با دلار دقیقاً برابر نیست؟ چون از دو بازار مختلف می‌آیند. فاصله معمولاً زیر یک درصد است و جهتش ثابت نیست.
عددهای این گزارش از تاریخچه‌ی روزانه‌ی نبضینا و مربوط به ۱ تا ۹ مهر ۱۴۰۵ است. بازه‌ی نه روزه مبنای پیش‌بینی نیست. بازار رمزارز پرنوسان است. این مطلب جنبه‌ی اطلاع‌رسانی و آموزشی دارد و توصیه به خرید، فروش یا سرمایه‌گذاری نیست.