انس جهانی طلا در دو روز گذشته ۱٫۴۰ درصد بالا رفت و از مرز ۴٬۱۹۰ دلار گذشت. نرخ دلار هم ۰٫۴۱ درصد رشد کرد.
ترکیب این دو یعنی قیمت تومانی طلا باید حدود ۱٫۸۲ درصد بالا می‌رفت. رشد واقعی اما ۰٫۸۸ درصد بود — کمتر از نصف.
فاصله‌ی طلای ایران با جهان دو برابر شد
طلای داخلی همیشه کمی زیر معادل جهانی‌اش معامله می‌شود. آنچه در دو روز گذشته اتفاق افتاد، باز شدن این فاصله است:
| هر گرم خالص از قیمت جهانی | هر گرم خالص از قیمت داخلی | فاصله | |
|---|---|---|---|
| ۱۶ مهر | ۳۵٬۴۷۵٬۸۷۰ | ۳۵٬۰۷۳٬۹۴۷ | ۱٫۱۱٪ ارزان‌تر |
| ۱۸ مهر | ۳۶٬۱۰۸٬۸۷۲ | ۳۵٬۳۸۱٬۷۴۷ | ۲٫۰۳٪ ارزان‌تر |
یعنی طلای ایران امروز حدود ۲ درصد زیر ارزش جهانی‌اش قیمت می‌خورد، در حالی که دو روز پیش این فاصله حدود یک درصد بود.
این عدد چه می‌گوید
باز شدن این فاصله معمولاً یک معنا دارد: عرضه‌ی داخلی نسبت به تقاضا بیشتر شده است.
دو رویداد در همین بازه می‌توانند مرتبط باشند:
- حراج شمش طلا که ۱۴ مهر در مرکز مبادله برگزار شد و طلای خام را وارد بازار کرد.
- بخشنامه‌ی ممنوعیت تسهیلات بانکی برای خرید طلا، ارز و رمزارز که از ۸ مهر ابلاغ شد و یک کانال تقاضا را بست.
این گزارش ادعای رابطه‌ی علّی نمی‌کند؛ آنچه قابل اندازه‌گیری است، خود فاصله است و اینکه در دو روز دو برابر شده.
مقایسه با نقره
نکته‌ی جالب اینجاست که این فاصله مختص طلاست. در همان لحظه، قیمت هر گرم نقره در ایران ۵۲۳٬۶۵۷ تومان بود و معادل جهانی‌اش ۵۲۳٬۶۵۸ تومان — یک تومان اختلاف.
پس بازار نقره‌ی داخلی دقیقاً با جهان هم‌تراز است و بازار طلا دو درصد زیر آن. این تفاوت، خودش نشانه‌ای از شرایط متفاوت عرضه در این دو بازار است.
جدول دو روز
| دارایی | ۱۶ مهر | ۱۸ مهر | تغییر |
|---|---|---|---|
| انس جهانی طلا (دلار) | ۴٬۱۳۶٫۳۱ | ۴٬۱۹۴٫۴۰ | ۱٫۴۰٪ + |
| دلار (تومان) | ۲۶۶٬۷۰۰ | ۲۶۷٬۸۰۰ | ۰٫۴۱٪ + |
| طلای ۱۸ عیار | ۲۶٬۳۰۵٬۴۶۰ | ۲۶٬۵۳۶٬۳۱۰ | ۰٫۸۸٪ + |
| مثقال آبشده | ۱۱۳٬۹۵۰٬۰۰۰ | ۱۱۴٬۹۵۰٬۰۰۰ | ۰٫۸۸٪ + |
طلای ۱۸ عیار و مثقال آبشده دقیقاً یک درصد رشد یکسان دارند، چون همان‌طور که پیش‌تر نشان داده‌ایم یک بازارند.
عوامل جهانی
بر اساس گزارش‌های رسانه‌های خارجی، صعود انس طلا به عوامل زیر نسبت داده شده:
- داده‌ی ضعیف‌تر اشتغال آمریکا و کم‌رنگ شدن انتظار افزایش نرخ بهره در نشست اکتبر
- تضعیف دلار در برابر سایر ارزها و کاهش بازدهی اوراق خزانه
در همان گزارش‌ها تأکید شده که این حرکت یک بازگشت است، نه شکست روند؛ طلا هنوز روند ماهانه‌ی منفی دارد.
برای خریدار داخلی چه معنایی دارد
فاصله‌ی ۲ درصدی یعنی در این لحظه، خرید طلا در ایران نسبت به معادل جهانی‌اش کمی ارزان‌تر تمام می‌شود.
اما دو نکته: اول اینکه این فاصله همیشگی نیست و تاریخچه نشان می‌دهد باز و بسته می‌شود. دوم اینکه برای خریدار طلای ساخته‌شده، اجرت ساخت و سود فروشنده از این دو درصد بسیار بزرگ‌ترند و تصویر را عوض می‌کنند.
این فاصله در هفته‌های گذشته چقدر بوده
برای اینکه معلوم شود ۲ درصد عدد بزرگی است یا نه، چند نقطه‌ی دیگر از داده‌ی خودمان:
| تاریخ | فاصله‌ی طلای داخلی با معادل جهانی |
|---|---|
| ۱ مهر | ۲٫۰٪ ارزان‌تر |
| ۹ مهر | ۰٫۵٪ ارزان‌تر |
| ۱۶ مهر | ۱٫۱٪ ارزان‌تر |
| ۱۸ مهر | ۲٫۰٪ ارزان‌تر |
یعنی این فاصله در همین ماه بین نیم تا دو درصد نوسان کرده و امروز در سقف آن بازه است. در ۹ مهر، یعنی اوج هیجان خرید، به کمترین مقدار رسیده بود.
الگو منطقی است: هر چه تقاضای داخلی داغ‌تر، فاصله کمتر؛ هر چه عرضه بیشتر، فاصله بازتر.
سؤال‌های پرتکرار
قیمت انس جهانی طلا امروز چند است؟ نرخ لحظه‌ای در صفحه‌ی انس طلا در دسترس است. در ۱۸ مهر ۱۴۰۵ روی ۴٬۱۹۴٫۴۰ دلار بود.
چرا طلای ایران کمتر از بازار جهانی رشد کرد؟ چون فاصله‌ی قیمت داخلی با معادل جهانی‌اش باز شد؛ از ۱٫۱۱ به ۲٫۰۳ درصد.
این یعنی طلا در ایران ارزان است؟ نسبت به معادل جهانی‌اش در این لحظه حدود ۲ درصد پایین‌تر است. این فاصله متغیر است و تضمینی برای ادامه‌اش وجود ندارد.
چطور خودم این فاصله را حساب کنم؟ (انس × نرخ دلار) ÷ ۳۱٫۱۰۳۵ معادل جهانی هر گرم خالص را می‌دهد؛ قیمت طلای ۱۸ عیار تقسیم بر ۰٫۷۵ معادل داخلی را. نسبت این دو، فاصله است.
منبع عوامل جهانی: گزارش Zee Business و Shanghai Metals Market.
قیمت‌ها از داده‌ی روزانه‌ی نبضینا و مربوط به ۱۶ تا ۱۸ مهر ۱۴۰۵ است. این گزارش جنبه‌ی اطلاع‌رسانی دارد و توصیه به خرید، فروش یا سرمایه‌گذاری نیست.