محدودیت معاملات تتر در صرافی‌های ایرانی؛ جزئیات و اثر آن بر قیمت

۹ مهر ۱۴۰۵

نوشته‌ی تیم نبضینا · این مطلب جنبه‌ی آموزشی دارد و توصیه‌ی سرمایه‌گذاری نیست.

از چهارشنبه ۸ مهر ۱۴۰۵ معاملات تتر در صرافی‌های رمزارز ایرانی محدود شد. در بازنشر این خبر، عنوان «ممنوعیت خرید و فروش تتر» زیاد دیده می‌شود. آنچه اعلام شده با این عنوان یکی نیست و تفاوتش برای کسی که دارایی در صرافی دارد اهمیت دارد.

آنچه اعلام شده

  • توقف شبانه: معاملات تتر از ساعت ۲۱ هر شب تا ۹ صبح روز بعد متوقف است.
  • سقف روزانه: خرید هر کاربر در روزهای اجرای این محدودیت تا ۲٬۰۰۰ تتر مجاز است.
  • بازه‌ی اجرا: از ۸ مهر تا ۱۲ مهر ۱۴۰۵ اعلام شده است.
  • دامنه: محدودیت مربوط به معامله‌ی تتر در برابر تومان است.
  • واریز و برداشت: طبق اعلام، واریز و برداشت دارایی‌ها در صرافی‌ها طبق روال عادی ادامه دارد.
  • هدف اعلام‌شده: کنترل نوسان و جلوگیری از شکل‌گیری موج‌های هیجانی در ساعات پایانی شب.

تفاوت «محدودیت» با «ممنوعیت»

سه تفاوت مشخص وجود دارد:

اول، محدودیت زمانی است، نه دائمی. معامله در ساعات روز برقرار است و بازه‌ی اعلام‌شده پنج روزه است.

دوم، سقف دارد، نه صفر. ۲٬۰۰۰ تتر در روز برای بخش بزرگی از کاربران خرد محدودکننده نیست؛ برای معامله‌گر با حجم بالا هست.

سوم، دارایی قفل نشده است. کسی که تتر دارد می‌تواند آن را برداشت کند یا نگه دارد. محدودیت روی خرید و فروش در برابر تومان اعمال شده، نه روی مالکیت.

این تمایز مهم است، چون برداشت عنوان «ممنوعیت» معمولاً واکنش عجولانه می‌سازد؛ و در بازاری که هدف اعلام‌شده‌ی سیاست‌گذار دقیقاً مهار همان واکنش است، این برداشت نتیجه‌ی معکوس دارد.

چرا ساعات شب هدف قرار گرفته

بازار ارز اسکناس شب‌ها تعطیل است، اما بازار رمزارز ۲۴ ساعته کار می‌کند. در نتیجه، در ساعاتی که هیچ مرجع قیمتی دیگری فعال نیست، قیمت تتر عملاً تنها نرخ دلاری در دسترس است و حجم معاملات هم نازک‌تر است. در بازار کم‌عمق، سفارش‌های نسبتاً کوچک قیمت را بیشتر جابه‌جا می‌کنند.

همین ترکیب — تنها مرجع فعال، با کمترین عمق — توضیح می‌دهد چرا ساعات شب برای مهار نوسان انتخاب شده است.

قیمت تتر در روز اجرا چه کرد؟

از تاریخچه‌ی روزانه‌ی نبضینا، برای تتر و دلار:

تاریخ تتر (تومان) دلار (تومان) فاصله‌ی تتر تا دلار
۷ مهر ۲۵۵٬۶۰۰ ۲۵۳٬۵۰۰ ۰٫۸۳٪ بالاتر
۸ مهر (شروع محدودیت) ۲۵۲٬۵۰۰ ۲۵۵٬۴۰۰ ۱٫۱۴٪ پایین‌تر
۹ مهر ۲۵۵٬۱۰۰ ۲۵۶٬۳۰۰ ۰٫۴۷٪ پایین‌تر

در روز ۸ مهر تتر از ۲۵۵٬۶۰۰ به ۲۵۲٬۵۰۰ تومان رسید، در حالی که دلار در همان روز بالا رفت. یعنی تتر برای یک روز از دلار عقب افتاد؛ چیزی که در روزهای قبلش برعکس بود.

روز بعد بخشی از این فاصله جبران شد و تتر به ۲۵۵٬۱۰۰ رسید. پس اثر روز اول کامل پایدار نماند.

این الگو با دو چیز هم‌زمان بود: همین محدودیت، و شروع فروش گسترده‌ی اسکناس ارز با کارت ملی از همان ۸ مهر. تفکیک سهم هر کدام با داده‌ی دو روز ممکن نیست و در این مطلب چنین ادعایی نمی‌شود.

نکته‌ای درباره‌ی بازار شبانه

وقتی معامله در یک بازار متوقف می‌شود، تقاضا لزوماً از بین نمی‌رود؛ ممکن است به زمان دیگر یا بازار دیگر منتقل شود. ارزیابی اینکه این سیاست به هدفش رسیده یا تقاضا را صرفاً جابه‌جا کرده، به داده‌ی چند هفته نیاز دارد، نه چند روز. روند روزبه‌روز در تاریخچه‌ی تتر قابل پیگیری است.

اثر عملی برای کاربران

بسته به اینکه در چه موقعیتی هستید، معنای این محدودیت فرق می‌کند:

  • اگر تتر دارید و قصد فروش دارید: فروش در ساعات روز ممکن است. برنامه‌ریزی برای ساعات اداری لازم است، نه بیشتر.
  • اگر قصد خرید دارید: سقف ۲٬۰۰۰ تتری در روز را در نظر بگیرید. برای مبالغ بزرگ‌تر، خرید به چند روز تقسیم می‌شود.
  • اگر دارایی‌تان در صرافی است: طبق اعلام، برداشت محدود نشده است.
  • اگر معامله‌گر فعال شبانه هستید: بیشترین اثر متوجه شماست، چون پنجره‌ی معاملاتی‌تان تا ۹ صبح بسته است.

آنچه اعلام نشده

برای تصمیم‌گیری، فهرست مجهولات به اندازه‌ی معلومات اهمیت دارد. تا ۹ مهر ۱۴۰۵ این موارد روشن نیست:

  • اینکه پس از ۱۲ مهر محدودیت تمدید می‌شود یا خیر
  • اینکه سقف ۲٬۰۰۰ تتری در صورت تمدید تغییر می‌کند یا خیر
  • جزئیات اجرای یکسان در همه‌ی صرافی‌ها
  • اینکه آیا محدودیت مشابهی برای سایر استیبل‌کوین‌ها در نظر گرفته شده است

بنابراین عددها و تاریخ‌های این مطلب را با تاریخ انتشارش بخوانید و شرایط روز را از خود صرافی بپرسید.

اشتباه‌های رایج در خواندن این خبر

  • برداشت «تتر ممنوع شد». معامله در ساعات روز و تا سقف اعلام‌شده برقرار است.
  • تصور قفل شدن دارایی. طبق اعلام، واریز و برداشت تغییری نکرده است.
  • نسبت دادن کل تغییر قیمت به این محدودیت. در همان روز، فروش ارز با کارت ملی هم آغاز شد.
  • تعمیم به سایر رمزارزها. آنچه اعلام شده مربوط به تتر است.
  • تصمیم عجولانه در دقایق پایانی شب. محدودیت دقیقاً برای کاهش همین نوع تصمیم طراحی شده است.

سؤال‌های پرتکرار

خرید و فروش تتر ممنوع شده است؟ خیر. معاملات تتر در برابر تومان از ساعت ۲۱ تا ۹ صبح متوقف است و خرید هر کاربر در روز تا ۲٬۰۰۰ تتر اعلام شده. خارج از این شرایط، معامله برقرار است.

این محدودیت تا چه زمانی ادامه دارد؟ بازه‌ی اعلام‌شده ۸ تا ۱۲ مهر ۱۴۰۵ است. تمدید یا عدم تمدید آن تا ۹ مهر اعلام نشده بود.

آیا می‌توانم تتر خود را برداشت کنم؟ طبق اعلام، واریز و برداشت دارایی‌ها طبق روال عادی انجام می‌شود. شرایط هر صرافی را از خود آن بپرسید.

سقف ۲٬۰۰۰ تتر یعنی چه مقدار تومان؟ با نرخ ۹ مهر ۱۴۰۵ (هر تتر ۲۵۵٬۱۰۰ تومان)، حدود ۵۱۰ میلیون تومان در روز.

قیمت تتر امروز چند است؟ نرخ لحظه‌ای در صفحه‌ی تتر در دسترس است. در ۹ مهر ۱۴۰۵ هر تتر ۲۵۵٬۱۰۰ تومان بود.

این محدودیت شامل بیت‌کوین هم می‌شود؟ آنچه اعلام شده مربوط به تتر است. وضعیت بیت‌کوین و سایر رمزارزها در این اطلاعیه مطرح نشده است.

منبع خبر: ابلاغ بانک مرکزی، به نقل از زومیت و اقتصادنیوز.

عددهای بازار در این مطلب از تاریخچه‌ی روزانه‌ی نبضینا و مربوط به ۷ تا ۹ مهر ۱۴۰۵ است. شرایط اجرای این محدودیت ممکن است تغییر کند؛ وضعیت قطعی را از صرافی خود پیگیری کنید. این مطلب جنبه‌ی اطلاع‌رسانی دارد و توصیه به خرید، فروش یا سرمایه‌گذاری نیست.